الزمخشري
153
مقدمة الأدب ( فارسى )
و مَأْرَبَةً [ مَأْرُبَةً ] معا و هي المَآرِبُ حاجتها و أَرِبَ زيرك شد 6 خِردمند شد و أَرُبَ مترادف إِرْبًا و هو أَرِيبٌ زيرك 6 عاقل [ تَرِبَ ] تَرِبَ درويش شد مَتْرَبَةً [ تَعِبَ ] تَعِبَ مانده شد تَعَبًا [ جَرِبَ ] جَرِبَ كركين شد جَرَبًا و هو جَرِبٌ كركين و أَجْرَبُ مترادف 7 و هم جَرْبَى جمع [ حَدِبَ ] حَدِبَ عَلَيْهِ مهربانى كرد بر وى 6 شَفَقَتْ كرد بر وى حَدَبًا و هو حَدِبٌ مهربان 6 رَاحِمٌ و حَدِبَ كُوژْپشت شد 6 كنج پشت شد 6 خرج ظهره ، صار ظهُره كبيرًا حَدَبًا و حُدْبَةً و هو حَدِبٌ كوژپشت و أَحْدَبُ مترادف و هي الحَدَبَةُ كوژپشتى [ حَسِبَ ] حَسِبَ الخَيْرَ شَرًّا پنداشت نيك را بدى يَحْسِبُ [ يَحْسَبُ ] معا حِسْبَانًا و مَحْسَبَةً [ مَحْسِبَةً ] معا [ خَصِبَ ] خَصِبَ المَكَانُ فراخنعمت شد جاى خِصْبًا و هو خَصِيبٌ جاى فراخنعمت [ دَرِبَ ] دَرِبَ بِالشَّىْءَ خو كرد به چيز 5 نيكو بدانست چيز را 6 تعوَّد دُرْبَةً [ رَحِبَ ] رَحِبَ المَكَانُ فراخ شد جاى 6 صار واسعًا يَرْحَبُ و رَحُبَ مترادف يَرْحُبُ رُحْبًا و رَحَابَةً و مَرْحَبًا و هو رَحْبٌ جاى فراخ 6 مكان واسع و رَحِيبٌ مترادف و مَرْحَبًا بِكَ فراخى باد ترا 5 در فراخنعمتى باد 6 [ رَجِبَ ] رَجِبْتُهُ أي هِبْتُهُ و عَظَّمْتُهُ و منه رَجَبٌ لأنهم كانوا يُعظّمونه فلا يستحلّون فيه القتالَ [ رَغِبَ ] رَغِبَ فِيهِ رغبت كرد درو رَغْبَةً و رَغِبَ عَنْهُ بىرغبت شد از وى 6 لا يرغب رَغَبًا [ رَغْبًا ] معا و رُغْبًا و مَرْغَبًا [ رَكِبَ ] رَكِبَهُ برنشستش 6 ورنشست برو و رَكِبَ عَلَيْهِ مترادف رُكُوبًا و هو رَاكِبٌ سوار 6 و جمعه رُكْبَانٌ و هم الرَّكْبُ سواران 5 سواران اشتر 6 و جمعُه أَرْكُبٌ 6 و هو المَرْكَبُ و الرَّكُوبُ و الرَّكُوبَةُ ما يُرْكَبُ عَلَيْهِ [ رَهِبَ ] رَهِبَهُ بترسيد از وى 6 خَافَ منه رَهْبَةً و رَهْبًا [ رَهَبًا ] معا و رُهْبًا [ سَرِبَ ] سَرِبَ الماءُ بچكيد آب سَرَبًا و هو سَرَبٌ آبِ چكان [ شَرِبَ ] شَرِبَ الشَّرَابَ بخورد شراب را شُرْبًا و هو الشِّرْبُ بهرهء آب 5 نصيب باشد از آب كِشت ، الحظّ من الماءِ و رَجُلٌ شِرِّيبٌ مردى پيوسته شراب خورده و مَاءٌ شَرِيبٌ اب خوردنى 5 آبى كه نتوان خورد از شورى 7 آب تلخ و شَرُوبٌ مترادف [ صَئِبَ ] صَئِبَ رَأْسُهُ رشك كرد سر او 5 رشك كرفت سرش صَأَبًا [ صحب ] صَحِبَهُ يار شد بوى 5 همراه شد با وى صُحْبَةً و صَحَابَةً و هو صَاحِبٌ يار 5 همراه 6 رَفِيق و هم صَحْبٌ ياران و أَصْحَابٌ مترادف و صِحَابٌ مترادف و صُحْبَةٌ مترادف و صَحَابَةٌ مترادف و صُحْبَانٌ مترادف [ صَهِبَ ] صَهِبَ مَىْكون شد صَهَبًا و صُهْبَةً و هو أَصْهَبُ مَىكون و هي صَهْبَاءُ مى سرخ 6 خمر حمراء [ طَرِبَ ] طَرِبَ مِنَ الفَرَح و من الحُزْنِ سبكسار شد از شادى و از اندوه 5 سبُك شد از شادى و از غم 5 طَرِبَ الرَّجُلُ اذا أَخَذَتْهُ خِفَّةٌ من شِدَّة السرور او من شِدّة الحُزْنِ طَرَبًا و هو طَرِبٌ سبُكسار 5 شادمان و طَرُوبٌ مترادف [ عَجِبَ ] عَجِبَ من الأَمْرِ شِكِيفْت داشت از كار عَجَبًا و امْرٌ عَجِيبٌ كار شكيفت و عَجَبٌ مترادف و عُجَّابٌ مترادف و عُجَابٌ مترادف [ غَضِبَ ] غَضِبَ خشمكين شد 7 خشم كرفت غَضَبًا و هو غَضْبَانُ مرد خشمكين 5 خشمناك و غَضُوبٌ مترادف و هي غَضْبى زن خشمناك و هُمْ و هُنَّ غِضَابٌ مردمان و زنان خشمناك